మనసెక్కడ ఉంటుంది?

మెదడు అంటే ఏమిటి? మనసు అంటే ఏమిటి? అవి ఎలా పని చేస్తాయి?



చిన్న విషయాలలో మెదడును, పెద్ద విషయాలలో హృదయాన్ని ఉపయోగించండి.                                                                                                                                        -సిగ్మండ్ ఫ్రాయిడ్
              ఒకసారి అరిస్టాటిల్ తన  చింతనని మెదడు మీదికి సారించాడు. మనస్సుకి, చైతన్యానికి మూలం మెదడు కాదని, గుండె అని చెప్పినాడు. ఒక విధంగా శరీరంలో ప్రాణం నిలవడానికి మెదడు కన్నా గుండే ముఖ్యం అన్నది నిజమే. కాని మన ఆలోచనలకి, అనుభూతికి ఆధారం మెదడే. బహుశ గుండెకున్న ప్రాముఖ్యతని బట్టి అరిస్టాటిల్ అలా భావించి వుంటాడు.
      ఇలా ప్రాచీన గ్రీకు తాత్వికులు  మెదడు పై  , గందరగోళ వ్యాఖ్యానాలు చేస్తున్న పరిస్థితిలో మెదడుకు సంబంధించి కాస్త స్పష్టత తెచ్చిన వాడు గాలెన్. ఇతను కూడా ప్రాచీన గ్రీకు దేశానికి చెందిన వాడే. కాని ఇతడు తాత్వికుడు కాడు - వైద్యుడు!
       "నేను ఎక్కడికి వెళ్లినా, నా కంటే ముందు ఒక కవిని కనుగొన్నాను," అన్నాడు సిగ్మండ్ ఫ్రాయిడ్. కవులకు, తాత్వికులకు, వైద్యులకు ఓ ముఖ్యమైన తేడా వుంది. కవులు, తాత్వికులు తమ ఊహాశక్తిని బట్టి, అవగాహనాశక్తిని బట్టి కొన్ని అంశాల  గురించి వ్యాఖ్యానిస్తూ పోతుంటారు. అది నిజమా కాదా అన్న విషయం బాహ్య ప్రపంచం చెప్పే సాక్ష్యం మీద కాక, తర్క మీమాంసల మీద ఆధారపడి వుంటుంది. అలా కాకుండా తన సిద్ధాంతాలను పరిశోధనల ఆధారంగా చెప్పినాడు గాలన్. గాలను ఒక వైద్యుడు.

  

               చనిపోయిన కుక్క మేక వంటి జంతువుల మెదడును పరిశీలించాడు.  మెదడు రెండు అర్ద గోళాల కలయిక గా గుర్తించాడు. మెదడు పై పొరలో డ్యూరా,పయోమేటర్ ఉన్నాయన్నాడు.మెదడు ఖాళీ జాగా లైన వెంట్రికల్స్ గురించి తెలుసుకున్నాడు.ఆ విధంగా మెదడు నిర్మాణం గురించి చెప్పగలిగినా దాని పని విధానాన్ని సరిగా అంచనా వేయలేకపోయాడు గాలన్.

         రెనె డెకార్ట్ అసలు మనస్సు, శరీరం పూర్తిగా భిన్నమైన తత్వాలన్నాడు. గణితంలో రేఖాగణితాన్ని ప్రవేశ పెట్టినవాడీయన. మనస్సు, దేహం రెండూ వేరు వేరు ప్రపంచాలకు చెందినవని, రెండిటినీ వేరు వేరు నియమాలు పాలిస్తున్నాయని చెప్పినాడు. మనకు తెలిసినంత వరకు శరీరం భౌతికధర్మాల ననుసరించి పని చేస్తుంది. కానీ మనస్సు మాత్రం శరీరంతో సంబంధం లేని, చలనం లేని ఓ అభౌతిక రూపం. అయితే ఈ రెండూ ఒక దాని మీద ఒకటి ప్రభావం చూపించు కోగలవు.

మనస్సు, శరీరం వేరు వేరుగా ఉన్నాయన్న భావన ఇది.  ఈ రకమైన దృకథాన్ని 'ద్వైతం' (dualism) అంటారు. (భారతీయ తత్వ శాస్త్రంలోని ద్వైతానికి దీనికి ఎలాంటి సంబంధం లేదు.) దీనికి భిన్నంగా  'అద్వైతం' కూడా వుంది. ఆ దృక్పథం ప్రకారం అసలు మనస్సు అనేది శరీరానికి వేరుగా లేదు. మెదడే మనస్సు.

శరీరంలో, ముఖ్యంగా మెదడులోని న్యూరాన్లలో కలిగే విద్యుత్ చలనాలే 'మనస్సు' అని పిలుస్తాం. 

      ద్వైతం, అద్వైతం - రెంటిలో ఏది నిజం అన్న ప్రశ్నకి ఇప్పటికీ కచ్చితమైన సమాధానం లేదు. డెకార్తే మాత్రం  మనస్సు, శరీరం వేరు అన్న ద్వైతాన్ని ప్రతిపాదించాడు. మన కవులు కూడా మనసు మెదడు వేరువేరు అని తమ కవిత్వంలో చెప్పుకుంటూ ఉంటారు. జెన్ సిద్ధాంతకారులు మెదడులో రెండు భాగాలు ఉన్నాయన్నారు. ఒకటి ఆలోచించే మెదడు. రెండోది ఆలోచించే మెదడును పరిశీలించే మెదడు.
             'మనస్సు అంటే ఏంటి?' 'చైతన్యం అంటే ఏంటి?' 'ఆత్మ అనేది వుందా?' మొ||న వాటిని పక్కనబెట్టి,   కళ్ళు చూసే దృశ్యాలను మెదడులోని న్యూరాన్లు ఎలా విశ్లేషిస్తాయి? మొ||న వాటిని విశ్లేషించారు.
      మెదడు 'ఆలోచనలు' అనే పనిని చేస్తుంది. ఆ ఆలోచన మనసు చేస్తున్నదని మనం అనుకుంటున్నాం. మెదడు లేకపోతే మనసులేదు. ఆలోచన లేదు. మెదడు నరాల కణాల నుంచి విడుదల అయ్యే విద్యుత్ రసాయనిక చర్యలు మినహా మెదడులో ఏమీ ఉండదు. కాబట్టి, మనసు అనేది ప్రత్యేకంగా వుంటుందనీ,దానికి మూలం మెదడు  అనడం సరికాదు. అది వాస్తవం కాదు. భావవాదులు అలా భావించారు. బుద్ధుడు మనసును అంటే మెదడును ఆరో ఇంద్రియంగా భావించాడు.
        మనసు( మైండ్) అనేది ఆలోచనల ప్రవాహం. ఇది బాహ్య ప్రపంచంలోని ఆలోచనలు, భావనలు, వస్తువులు మొదలైనవాటిని సేకరిస్తుంది. పోల్చి చూస్తుంది. బేరీజు వేసుకుంటుంది. మేధస్సు అనేది నిర్ణయం తీసుకునే విధానం. ఇది ఆలోచనల ప్రవాహం నుండి అత్యంత అనుకూలమైన ఎంపికలను ఎంచుకునే విధానం. తీసుకోవలసిన చర్యపై నిర్ణయం తీసుకోవడాన్నే తెలివితేటలు అంటాం
అవి రెండు స్వతంత్ర విషయాలు కావు. తర్కం కంటే భావోద్వేగాల ద్వారా మనస్సు నిర్ణయాలను చేయవచ్చు. తెలివితేటలు మనస్సును స్పష్టంగా చెప్పగలవు.
          మెదడు ఎలా పనిచేస్తుందో తెలుసుకోవడానికి మెదడులో మానసిక చర్య ఎక్కడ ఎలా  బయలుదేరుతోందో శాస్త్రవేత్తలు పరిశోధించారు.  దాంతో  కృత్రిమ జీవి(రోబో)లో మానసిక చర్యను కూడా వారు చొప్పించగలిగారు. అందువల్ల జీవమూ, మనసూ అనేవి పదార్ధ ప్రవృత్తిలో బయటపడే లక్షణాలు మాత్రమే.అంతేగాని పదార్థం లేకుండా వాటికి విడిగా ప్రత్యేక అస్తిత్వంలేదు.        అనేక ముఖ్యమైన పనులకు మెదడు కారణం.   దృష్టి, వాసన, రుచి, వినికిడి మరియు స్పర్శ యొక్క ఇంద్రియాల ద్వారాా    మెదడుకు సంకేతాలు అందుతాయి.కళ్ళు, చెవులు, అంగిలి, ముక్కు మరియు చర్మం ద్వారా ప్రసరించే సంకేతాలను మెదడు ద్వారా మనం గ్రహిస్తాం.

మెదడు శరీరాన్ని కంట్రోల్ చేస్తుంది.  మనం నిద్రిస్తున్నప్పుడు కూడా మనం చేసే ప్రతిదానిని నియంత్రిస్తుంది. పెద్ద బూడిద రంగు ముడతలుగల స్పాంజ్ లాగా కనిపించే పదార్థమే మెదడు.

మెదడు కలిసి పనిచేసే అయిదు భాగాలను కలిగి ఉంది. అవి
1.సెరెబ్రమ్ 2.చిన్న మెదడు (సెరిబెల్లం) 3.మెదడు కాండం

4. పిట్యూటరీ గ్రంధి. 5.హైపోథాలమస్

సెరెబ్రమ్

మెదడులోని అతి పెద్ద భాగం సెరెబ్రమ్ . సెరెబ్రమ్ అనేది మెదడు లోని ఆలోచనా భాగం . ఇది మీ కండరాలను నియంత్రిస్తుంది - మీరు కోరుకున్నప్పుడు కదిలేవి. కాబట్టి డ్యాన్స్ చేయడానికి లేదా బంతిని తన్నడానికి ఈ సెరెబ్రమ్ అవసరం.

గణిత సమస్యలను పరిష్కరించడానికి, వీడియో గేమ్‌ను గుర్తించడానికి, చిత్రాన్ని గీయడానికి ఈ సెరెబ్రమ్ అవసరం.  జ్ఞాపకశక్తి సెరెబ్రమ్‌లో ఉంటుంది — స్వల్పకాలిక జ్ఞాపకశక్తి (గత రాత్రి ఏ భోజనం  తిన్నది లాంటివి) , దీర్ఘకాలిక జ్ఞాపకశక్తి (నిరుడు వేసవిలో మీరు ప్రయాణించిన ప్రాంతం పేరు). మీరు సినిమాకి వెళ్తున్నందున ఇప్పుడే వంట చేయడం మంచిదని మీరు గుర్తించినప్పుడు మీకు సహకరించేది ఈ సెరెబ్రమ్.

సెరెబ్రమ్ రెండు భాగాలను కలిగి ఉంటుంది, ఒకటి తలకు ఇరువైపులా ఉంటుంది. సంగీతం, రంగులు, ఆకారాలు వంటి ఊహాత్మక విషయాల గురించి ఆలోచించడంలో సగభాగం ఇదే చేస్తుంది .ఎడమ సగం విశ్లేషణాత్మక విషయాల గురించి ఆలోచిస్తుంది. ఇది గణితం, తర్కం, ప్రసంగం లాంటి విషయాలలో ఇది సహాయం చేస్తుంది. సెరెబ్రమ్ లో కుడి సగం మీ శరీరం యొక్క ఎడమ భాగాన్ని నియంత్రిస్తుంది. ఎడమ సగం కుడి వైపును నియంత్రిస్తుంది.

సెరెబెల్లమ్( చిన్న మెదడు) . సెరెబెల్లమ్ మెదడు వెనుక భాగంలో, సెరెబ్రమ్ క్రింద ఉంటుంది. ఇది సెరెబ్రమ్ కంటే చాలా చిన్నది. కానీ అది మెదడులో చాలా ముఖ్యమైన భాగం. ఇది బ్యాలెన్స్ ను, కదలికను, సమన్వయాన్ని నియంత్రిస్తుంది .

నిటారుగా నిలబడటానికి, బ్యాలెన్స్‌డ్ గా ఉండడానికి ,చుట్టూ గుండ్రంగా తిరగడానికి,సమతుల్యంగా ఉండేందుకు చిన్న మెదడు సహాయపడుతుంది.

బ్రెయిన్ స్టెమ్

మెదడు కాండం చిన్నదే కానీ శక్తివంతమైనది  . మెదడు కాండం సెరెబ్రమ్ క్రింద మరియు సెరెబెల్లమ్ ముందు ఉంటుంది. ఇది మెదడులోని మిగిలిన భాగాలను వెన్నుపాముతో మెడ వెనుక భాగంలో కలుపుతుంది, ఇది  గాలి పీల్చడం, ఆహారాన్ని జీర్ణం చేయడం, రక్త ప్రసరణ వంటి అవసరమైన విధులకు మెదడు కాండం బాధ్యత వహిస్తుంది.

మెదడు కాండం పనిలో భాగం మీ అసంకల్పిత కండరాలను నియంత్రించడం . వాటంతటావే పనిచేసేవి మన శరీరంలో చాలా ఉన్నాయి. అవి అసంకల్పిత కండరాలు. గుండె, కడుపులో ఇలాంటి అసంకల్పిత కండరాలు ఉన్నాయి. మనం బైకింగ్ చేస్తున్నప్పుడు లేదా మధ్యాహ్న భోజనాన్ని జీర్ణం చేయడాన్ని ప్రారంభించేందుకు కడుపులో ఎక్కువ రక్తాన్ని పంప్ చేయమని గుండెకు చెప్పేది మెదడు కాండమే. మెదడు,మిగిలిన శరీరం ముందుకు వెనుకకు పంపే మిలియన్ల కొద్దీ సందేశాల ద్వారా కూడా మెదడు కాండం క్రమబద్ధీకరిస్తుంది.  బ్రెయిన్ సెక్రటరీగా ఉండడమే ఈ భాగం పెద్ద పని!

పిట్యూటరీ

పిట్యూటరీ గ్రంధి చాలా చిన్నది - బఠానీ పరిమాణం లో ఉంటుంది. శరీరంలో హార్మోన్లను ఉత్పత్తి చేయడం, విడుదల చేయడం దీని పని. యుక్తవయస్సు వచ్చినప్పుడు ఈ గ్రంథి పెద్ద ఆటగాడు. పిట్యూటరీ గ్రంధి ద్వారా విడుదలయ్యే హార్మోన్ల వల్ల బాలురు పురుషులుగా ,బాలికలు మహిళలుగా మారడం వలన శరీరాలు పెద్ద మార్పులకు గురవుతాయి.

ఈ చిన్న గ్రంథి శరీరంలోని చక్కెరను, నీటి పరిమాణాన్ని నియంత్రించే అనేక ఇతర హార్మోన్లతో కూడా కలిసి పనిచేస్తుంది.

హైపోథాలమస్

హైపోథాలమస్ అనేది మెదడు లోపలి థర్మోస్టాట్ ( ఏసీ లాగా) లాంటిది. హైపోథాలమస్‌కి శరీర ఉష్ణోగ్రత ఎలా ఉండాలో తెలుసు. (సుమారు 98.6°F లేదా 37°C).  శరీరం చాలా వేడిగా ఉంటే, హైపోథాలమస్ చెమట పట్టేలా చేస్తుంది.  చాలా చల్లగా ఉంటే, హైపోథాలమస్ వణుకు పుట్టేలా చేస్తుంది. వణుకు  చెమటలు రెండూ కావలసినంత శరీర ఉష్ణోగ్రతను తిరిగి పొందడానికి చేసే ప్రయత్నాలు.





 మెదడు లోని సెరెబ్రమ్ లో నాలుగు భాగాలు ఉన్నాయి.అవి


ఫ్రాంటల్

నుదురు వెనకాలే ఉండే మెదడు భాగం ఇది. ఈ భాగంలో కణుతుల వంటివి పెరిగితే భావోద్వేగపరమైన సమస్యలు ఎక్కువ. కణుతులు పైవైపున ఉంటే మానసిక కుంగుబాటు వంటి సమస్యలు ఎక్కువ. అదే కిందివైపు ఉంటే తిట్టటం, కొట్టటం వంటి ఉద్రేకపూరిత ప్రవర్తనలు ఎక్కువ. అలాగే వెనక వైపున వస్తే శరీర భాగాల కదలికలు ప్రభావితమవుతాయి.

పెరైటర్

ఇది దాదాపు నన్నెత్తిన ఉంటుంది. వినికిడికి, జ్ఞాపకాలకు దృశ్యరూప జ్ఞాపకాలకు, ముఖ్యంగా మాటలకు, సంభాషణలకు కీలక ప్రాంతం ఇది.

టెంపోరల్

చెవి పైభాగాన ఉండే భాగం. సాధారణ స్పర్శలతో పాటు నొప్పి, వేడి-చల్లదనం వంటివన్నీ మనకు తెలియజెప్పే భాగాలివే. భాష, అంకెలు, లెక్కలు, గణకాలన్నింటికీ కూడా ఇవే కీలకం. అలాగే మనం ఎక్కడున్నాం? మన చుట్టూ ఏవి ఎక్కడుంటాయి? అన్న పరిసర స్పృహకు కూడా ఇదే కారణం. ఈ భాగంలో కణుతుల వంటివి పెరిగి, ఇది దెబ్బతింటే మనం ఇంటికి వెళ్లటం, ఇంట్లో ఏ గది ఎక్కడుందో తెలియటం కూడా కష్టం కావచ్చు.

ఆక్సిపిటల్  

తల వెనక దిగువ భాగాన ఉంటుంది. పరిమాణంలో చిన్నదైనా కంటి చూపునకు కీలకమైన ప్రాంతం. ఈ ప్రాంతంలో ఏదైనా కణితి పెరిగితే చూపు సమస్యలు తలెత్తుతాయి.

         పదార్థం - మనసు  అనే రెండు భాగాలుగా ఆధునిక విజ్ఞానశాస్త్రం ఆమోదించదు. భౌతిక వాస్తవికత ఆమోదించదు. జీవనిర్జీవ పదార్థాల మధ్య విభజనరేఖ ఎన్నడో చెరిగిపోయింది. జీవ పదార్థానికి నిర్జీవ పదార్థంకంటే భిన్నమైన అస్తిత్వాన్ని కట్టబెట్టడానికి భావవాదులు చేసిన ప్రయత్నాన్ని రెండున్నరవేల సంవత్సరాలనాడే చార్వాకులు మట్టికరిపించారు.

మెదడులో 86 బిలియన్ల న్యూరాన్లు( సన్నని నరాలు) ఉన్నాయని అంచనా. ఇవి కూడా ఒక రకమైన నాడులే .న్యూరాన్లను నరాల కణాలు అని కూడా పిలుస్తారు. ఇన్ని ఏర్పడాలంటే పిండం చుట్టూ నిమిషానికి 250,000 న్యూరాన్లు ఏర్పడుతూ ఉండి ఉండాలి. ప్రతి న్యూరాన్ మరొక 1,000 న్యూరాన్‌లకు అనుసంధా నించబడి, కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థకు కావలసిన నెట్‌వర్క్‌ను సృష్టిస్తుంది. న్యూరాన్ల ను నాడీ వ్యవస్థ కు ప్రాథమిక యూనిట్గా తీసుకున్నారు. వెన్నుపాము,నరాలు ఈ రెండింటిని కలిపి నాడీ వ్యవస్థ అని పిలుస్తారు ఇది మెదడు నుండి శరీరానికి ,శరీరం నుండి మెదడుకు మధ్య సందేశాలను ముందుకు వెనుకకు తీసుకెళ్తుంది.
మెదడులో న్యూరాన్ల వ్యవస్థ 10 శాతం ఉంటుంది; ఇవే గాక గ్లియల్ కణాలు, న్యూరాన్‌లకు మద్దతు ఇచ్చే , పోషించే ఆస్ట్రోసైట్‌లు కూడా ఉంటాయి.
న్యూరాన్‌లను సూక్ష్మదర్శినిని ఉపయోగించి మాత్రమే చూడొచ్చు. వాటిని మూడు భాగాలుగా విభజించారు.

1. సోమ (కణ శరీరం) న్యూరాన్ -- ఈ భాగం సమాచారాన్ని అందుకుంటుంది. ఇది సెల్ కేంద్రకాన్ని కలిగి ఉంటుంది.

2. డెండ్రైట్‌లు --ఇవి సన్నని తీగలు.ఇవి ఇతర న్యూరాన్‌ల నుండి సోమాకు సమాచారాన్ని తీసుకువెళతాయి. అవి సెల్ "ఇన్‌పుట్" భాగం.

3.ఆక్సాన్ - ఈ పొడవైన తీగలాంటి సన్నని న్యూరాన్లు సోమ నుండి సమాచారాన్ని తీసుకువెళుతుంది. దానిని ఇతర కణాలకు పంపుతుంది. ఇది సెల్ యొక్క "అవుట్పుట్" భాగం. ఇది సాధారణంగా ఇతర న్యూరాన్ల డెండ్రైట్‌లకు అనుసంధానించే సినాప్సెస్‌( న్యూరాన్ల జంక్షన్) దగ్గర ముగుస్తుంది.

న్యూరాన్ల లో రకాలున్నాయి. ఎఫెరెంట్ న్యూరాన్లు కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ (మెదడు మరియు వెన్నుపాము) నుండి సందేశాలను తీసుకుని , వాటిని శరీరంలోని ఇతర భాగాలలోని కణాలకు అందజేస్తాయి. అఫెరెంట్ న్యూరాన్లు శరీరంలోని ఇతర భాగాల నుండి సందేశాలను తీసుకొని వాటిని కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థకు (CNS) అందిస్తాయి. ఇంటర్న్ న్యూరాన్లు CNSలోని న్యూరాన్‌ల మధ్య రిలే సందేశాన్నిస్తాయి. ఇంద్రియ రకం ఇంద్రియాల నుండి CNSకి సంకేతాలను తీసుకువెళుతుంది. రిలే రకం CNS లోపల సిగ్నల్‌లను ఒక ప్రదేశం నుండి మరొక ప్రదేశానికి తీసుకువెళుతుంది.
మోటార్ రకం CNS నుండి కండరాలకు సంకేతాలను తీసుకువెళుతుంది.

సినాప్సెస్ అనేది న్యూరాన్లు కలిసే జంక్షన్. ఇది రసాయనిక సంబంద న్యూరోట్రాన్స్‌మిటర్‌లను విడుదల చేసి కమ్యూనికేట్ చేస్తాయి.ఇలాంటి న్యూరోట్రాన్స్మిటర్లు 100 కంటే ఎక్కువ ఉన్నాయని పరిశోధకులు గుర్తించారు వీటిలో అత్యంత సాధారణమైనవి గ్లుటామేట్, ఎసిటైల్కోలిన్, గ్లైసిన్, నోర్పైన్ఫ్రైన్, సెరోటోనిన్, డోపమైన్, గామా-అమినోబ్యూట్రిక్ యాసిడ్ (GABA).

రసాయన సినాప్సెస్ కాకుండా ఎలక్ట్రికల్ సినాప్సెస్ కూడా ఉంటాయి. ఇవి చాలా తక్కువగా ఉంటాయి. న్యూరాన్‌ల మధ్య చీలిక చాలా చిన్నదిగా ఉంటుంది. దీని వలన న్యూరాన్‌లు అయాన్ కరెంట్‌లను నేరుగా గ్యాప్ జంక్షన్‌ల ద్వారా పంపించగలుగుతాయి . ఈ కారణంగా, ఎలక్ట్రికల్ సినాప్సెస్ రసాయనాల కంటే వేగంగా పని చేస్తాయి. ఇవి న్యూరాన్‌లోని రెండు దిశలలో ప్రేరణలను ప్రయాణించేలా చేస్తాయి. అయినప్పటికీ, అవి న్యూరోట్రాన్స్‌మిటర్‌లను ఉపయోగించనందున, ఎలక్ట్రికల్ సినాప్సెస్ రసాయన వాటి కంటే తక్కువ మార్పు చేయగలశక్తి కలిగి ఉంటాయి.

మనిషి ప్రవర్తన మెదడు పనిచేసే విధానాన్ని బట్టి ఉంటుంది. మెదడు చక్కగా పనిచేయాలంటే దానికి తగిన పోషకాలు ఇవ్వాలి ప్రధానంగా మెదడు చక్కగా పనిచేయడానికి క్యాల్షియం ఒమేగా త్రీ ఫ్యాటీ ఆమ్లాలు ఆకుకూరలు ప్రోబయాటిక్ ఆహారం అధికంగా తీసుకోవాలి.

ఫ్రాయిడ్ ప్రకారం మెదడు ప్రపంచంలోని విషయాలను దృశ్యాలను భావాలను ఉద్వేగాలను మూడు రకాలుగా నిలవుంచుకుంటుంది. ఒకటి చేతన. రెండోది ఉపచేతన( సుప్త చేతన) మూడోది అపస్మారకం.

చేతన మనస్సు: ఇది మనకు తెలిసిన ఆలోచనలు, జ్ఞాపకాలు, భావాలు, కోరికలన్నింటినీ కలిగి ఉంటుంది. ఇది మన మానసిక ప్రాసెసింగ్ కు సంబంధించిన అంశం.మనం హేతుబద్ధంగా ఆలోచించవచ్చు. మాట్లాడవచ్చు. ఇది మన జ్ఞాపకశక్తిని కూడా కలిగి ఉంటుంది. ఇది ఎల్లప్పుడూ స్పృహలో భాగం కాదు. కానీ సులభంగా తిరిగి పొందవచ్చు. అవగాహనలోకి తీసుకురావచ్చు.

ఉపచేతన( సుప్త చేతన) :  చిన్నప్పటినుంచి ఏర్పడిన అనేక భావాలు భయం కోపం బాధ సుఖం లాంటి అనేక ఉద్వేగాలు అన్ని సుప్త చేతల్లో ఉంటాయి ఎప్పుడైతే దానికి సంబంధించిన సంఘటనలు గాని చర్చ గాని వస్తే అవి గుర్తుకు వచ్చి తిరిగి చేతనలోకి వస్తాయి.

అపస్మారక మనస్సు:  ఇది ఒక జ్ఞాపకాల రిజర్వాయర్. చాలా విషయాలు ఆమోదయోగ్యం కానివి, అసహ్యకరమైనవి, అంటే నొప్పి, ఆందోళన లేదా సంఘర్షణ వంటి భావాలు అపస్మారకంలో ఉంటాయి. మానవ ప్రవర్తనకు ఈ అపస్మారకమే మూలమైంది.
ఈ అపస్మారకం ఐడ్ మరియు సూపర్ ఇగో అనే రెండు భాగాలుగా
విభజించబడింది. Id అంటే ప్రవృత్తులు సూపర్ ఇగో అంటే మనస్సాక్షి ఫ్రాయిడ్ ప్రకారం, అపస్మారక మనస్సు లో అణచివేయబడిన భావాలు, దాచిన జ్ఞాపకాలు, అలవాట్లు, ఆలోచనలు, కోరికలు, ప్రతిచర్యలు ఉంటాయి. చిన్నతనంలో వివిధ దశలలో నేర్చుకోవడంలో వైఫల్యం చెందితే యుక్తవయస్సులో ప్రతికూల ప్రవర్తనకు దారితీస్తుందని ఫ్రాయిడ్ భావించాడు.
సిగ్మండ్ ఫ్రాయిడ్ ప్రకారం మానవ ప్రవర్తన అపస్మారక జ్ఞాపకాలు, ఆలోచనలు కోరికల ద్వారా ప్రభావితమవుతుందని పేర్కొన్నాడు.

____ పిళ్లా కుమారస్వామి,9490122229

Source: www:scientist.com
Wikipedia
Simplypsychology.com